Κυριακή 26 Απριλίου 2015

Ματζουράνα (Origanum majorana, Lamiaceae)

Ματζουράνα


Είδος

Η μαντζουράνα Origanum majorana L. είναι αρωματική, πολυετής πόα χνουδωτή με βλαστό όρθιο, πολύκλαδο, σχεδόν λείο ύψους 20-50 cm, με φύλλα γκρι έως πράσινα μικρά, ωοειδή ή προμήκη με βραχύ μίσχο. Άνθη λευκά ή και κόκκινα, σε στάχυ ωοειδή ή σφαιρικά. Βράκτια ωοειδή- σπαθοειδή & συγγενικό της ρίγανης.
Η μαντζουράνα έχει πιο πλαστικό γενετικό χαρακτήρα από τη ρίγανη. Υπάρχουν ποικιλίες που είναι περισσότερο και άλλες λιγότερο θερμοαπαιτητικές από τη ρίγανη. Φυτά ματζουράνας σε γραμμές παρατηρήσεων στο Κ. Γ. E. Μ. Θ., προερχόμενα από διάφορους κήπους της Στερεάς Ελλάδας και Μακεδονίας, δεν έχασαν το φύλλωμά τους το χειμώνα (2004-2005), σε αντίθεση με τη ρίγανη, όπου όλοι οι γενότυποι της συλλογής απώλεσαν το υπέργειο τμήμα τους από τις παγωνιές. 

Αγγλικό όνομα: Marjoram
Οικογένεια: Lamiaceae

Φροντίδα

Κλίμα –έδαφος:
Η μαντζουράνα ευδοκιμεί σε εδάφη πλούσια που αποστραγγίζονται καλά. Προτιμά περιοχές με μάλλον ήπιο κλίμα. Παρουσιάζει μειωμένη αντοχή στο κρύο. Η φωτοπερίοδος επηρεάζει την ανάπτυξη της ταξιανθίας, των φυτών και την διαφοροποίηση της ταξιανθίας. 

Σε περιοχές με διάρκεια ημέρας 12-16 ώρες την περίοδο της διαφοροποίησης δημιουργεί φυτά με καλύτερο φύλλωμα. 
Καλύτερο pH ανάπτυξης το 6,8 αλλά αναπτύσσεται καλά και σε μεγαλύτερο pH, (μπορεί να αναπτυχθεί και σε pH 4,9-8,7).

Εν συντομία
Η ματζουράνα απαιτεί γονιμότερα εδάφη από τη ρίγανη και είναι πιο απαιτητική σε νερό.
Καλλιεργείται εύκολα σε γλάστρα.
Κατά τους πρώτους μήνες θα πρέπει να φροντίσετε ώστε το χώμα να είναι συνεχώς υγρό. Μετά από αυτή την περίοδο, μπορείτε να αραιώσετε τη συχνότητα ποτίσματος.

Οι πιο γνωστές ποικιλίες της πατάτας

Πατάτα: Άλλες ονομασίες "στρύχνος" "κονδυλόριζος"
Ποικιλίες: Παγκόσμια περίπου 400 Διαφοροποιούνται ανάλογα με την περιεκτικότητά τους σε άμυλο και υγρασία, το χρώμα και το σχήμα του κονδύλου.
Τα ονόματά τους παράξενα, όπως και τα σχήματα και οι αποχρώσεις τους. 

Φροντίδα κατά την αγορά:
  • Ο πρασινωπός φλοιός μιας ανώριμης πατάτας ενδέχεται να έχει σολανίνη (υπαίτια για κράμπες & πονόκοιλους)
  • Επιβάλλεται να είναι σφιχτές, χωρίς χτυπήματα - τραυματισμούς & φύτρα
  • Αποθηκεύστε τις σε σκοτεινό χώρο για να μη πρασινίσουν & βγάλουν γρηγορότερα φύτρες. Βοηθήστε να κρατήσουν περισσότερο βάζοντάς τες δίπλα σε μήλα & ποτέ δίπλα σε κρεμμύδια καθώς αλλοιώνονται γρηγορότερα & τα δύο είδη
Κάθε μία ποικιλία αποδίδει καλύτερα σε συγκεκριμένη

Λεβάντα (Lavandula angustifolia, Lavandula stoechas)


Είδος

Πολυετές φυτό με χαρακτηριστική ευωδιά και υπέροχα μοβ άνθη. Είναι ενδημική στη Νότια Ευρώπη. Άλλα ονόματα με τα οποία είναι γνωστή η Λεβάντα είναι: Αγριολεβάντα, λαμπρή, λαβαντή, χαμολίβανο, μυροφόρα, καραμπάσι, αβαγιανός.
Αγγλικό όνομα: Lavender

Φροντίδα
Το κλίμα, το έδαφος, το υψόμετρο ακόμη και η έκθεση της καλλιέργειας, βορινή-νότια ή δυτική-ανατολική, παίζουν ρόλο στην ανάπτυξη των φυτών και στην περιεκτικότητα και τη σύνθεση του αιθερίου ελαίου. Έτσι η ίδια ποικιλία ή και ο ίδιος χημειότυπος, είναι δυνατό να δίνουν αιθέριο έλαιο διαφορετικής σύστασης, ανάλογα με την

Κάρδαμο


Είδος
Μονοετές τροπικό φυτό που φτάνει σε ύψος τα 20 με 30 εκατοστά. Αγγλικό όνομα: Cardamom

Φροντίδα
Καθώς το Κάρδαμο είναι τροπικό φυτό που αναπτύσσεται στο έδαφος των τροπικών δασών, χρειάζεται να τοποθετήσετε τη γλάστρα σε ένα σκιερό μέρος και να φροντίζετε ώστε το χώμα να έχει πάντα υγρασία. Επίσης θα πρέπει να ψεκάζετε τα φύλλα του με νερό. Προσπαθούμε δηλαδή να αναπαράγουμε τις συνθήκες ενός τροπικού δάσους. Το Κάρδαμο δεν αντέχει σε χαμηλές θερμοκρασίες. Αν κάνει κρύο θα πρέπει να το βάλετε μέσα στο σπίτι.


Σπορά
Μπορείτε να φυτέψετε σπόρους Κάρδαμου σε γλάστρες από την Άνοιξη έως το Φθινόπωρο. 
40 με 50 ημέρες μετά τη σπορά θα έχετε το δικό σας κάρδαμο.

Επίσης, μπορείτε να πολλαπλασιάσετε το Κάρδαμο με τη χρήση ριζωμάτων.


Πηγές:

Σέλινο (Apium Graveolens)

Σέλινο
Είδος
Το Σέλινο είναι διετές φυτό με ύψος που φτάνει τα 0,3 με 0,9 εκατοστά.
Υπάρχουν 2 βασικές ποικιλίες σέλινου:

Η μία με μεγάλη σαρκώδη ρίζα τη γνωστή σελινόριζα, που καλλιεργείται για αυτή και τρώγεται ωμή, σαλάτα, σε σούπες και μαγειρεμένη με διάφορους συνδυασμούς και τη δεύτερη η πιο κλασσική, με σαρκώδεις μεγάλους μίσχους που καλλιεργείται για τα φύλλα της και τρώγεται με τον ίδιο τρόπο γίνεται τουρσί ή χρησιμοποιείται και ως καρύκευμα. Είναι γνωστό από την
αρχαιότητα και για τις θεραπευτικές του ιδιότητες.
Αγγλικό όνομα: Celery


Φροντίδα
Επιζητεί ήλιο και υγρασία στο χώμα του (που κρατά την υγρασία χωρίς όμως να είναι μουσκεμένο). Μαζέψτε πάντα μόνο τους εξωτερικούς βλαστούς ώστε να συνεχίσουν να αναπτύσσονται οι εσωτερικοί.


Σπορά
ΣΕΛΙΝΟ-ΣΕΛΙΝΟΡΙΖΑ

Αν επιλέξετε να φυτέψετε την ποικιλία που δίνει τη σελινόριζα, θα χρειαστείτε βαθιά γλάστρα. Φυτέψτε τους σπόρους από τον Απρίλιο έως το Μάιο σε βάθος από 0,5 έως 1,5 εκατοστά.
Οι σπόροι του Σέλινου είναι μικροσκοπικοί. Για να μπορέσετε να τους χειριστείτε, θα βοηθούσε να τους ανακατέψετε με λίγο στεγνό χώμα. Αυτή την τεχνική τη χρησιμοποιούμε πάντα όταν έχουμε να χειριστούμε μικρούς σπόρους.

ΣΕΛΙΝΟ-CELERY
Apium Graveolens

Πηγές:

Μαϊντανός (Petroselinum Apiaceae)




Είδη
Συνήθεις κατσαρός & σαρκόριζος
Μονοετές - διετές* φυτό 
Άλλες ονομασίες:Πετροσέλινο, Περσέμολο, Μακεδονίσι.
Λατινική ονομασία: Petroselinum crispum 

Φροντίδα
Επιζητεί τον ήλιο για την ανάπτυξή του & το νερό. Το χώμα πρέπει να αποστραγγίζεται καλά.

Σπορά
Είναι βότανο που απαιτεί υπομονή.
Σε ηλιόλουστο περιβάλλον για να να αναπτυχθεί μόλις φυτευτούν οι σπόροι του, από νωρίς την Άνοιξη έως το Φθινόπωρο. Από την ώρα που θα φυτέψετε τους σπόρους, θα χρειαστούν 3 με 4 εβδομάδες μέχρι να αρχίσουν να βλασταίνουν.
ΜΑΙΝΤΑΝΤΟΣ-PARSLEY
Θα σας ανταμείψει έπειτα από τρεις μήνες, αρκεί να διατηρείτε το χώμα της γλάστρας του υγρό. Απλώστε τους σπόρους στη γλάστρα και σκεπάστε τους με λίγο χώμα. Ποτίστε αμέσως.

Θα πρέπει να διατηρείτε το χώμα στη γλάστρα υγρό, αλλά όχι μουσκεμένο. 

Βεβαιωθείτε ότι οι τρύπες αποστράγγισης της γλάστρας δεν είναι βουλωμένες.
Αν όταν φυτέψετε τους σπόρους Μαϊντανού κάνει ακόμη κρύο, θα πρέπει να μεταφέρετε τις γλάστρες μέσα στο σπίτι και να τις βάλετε δίπλα στο παράθυρο.

Για καλύτερα αποτελέσματα, η γλάστρα με το Μαϊντανό θα πρέπει να τοποθετηθεί σε μέρος που το βλέπει ο ήλιος, αν και μπορεί να αναπτυχθεί και σε μέρη που τα βλέπει ο ήλιος για λίγες ώρες την ημέρα.
*Αν και ο Μαϊντανός είναι διετές φυτό, σπάνια επιζεί του δεύτερου έτους λόγω της συγκομιδής. Αυτό δεν είναι κακό, γιατί το δεύτερο έτος το φυτό δεν έχει την ίδια απόδοση και ποιότητα. Η ρίζα του διετούς φυτού χρησιμοποιείται στη φαρμακευτική. Περιέχει λιγότερο αιθέριο έλαιο, απιίνη, άμυλο, ζάχαρη, τερπένιο... σε σχέση με τους σπόρους του. 


Χρήση
Πέρα από τονωτικές, διεγερτικές, καθαρτικές, ανακουφιστικές, ορεκτικές ιδιότητες θεωρείται από τη παράδοση σα "φάρμακο", τονίζοντας τη σπουδαιότητά του τόσο στη μαγειρική, όσο & σαν με αντισηπτικές ιδιότητες, ήπιο διουρητικό, αιμοκαθαριστικό, τονωτικό για το κυκλοφοριακό (πυρετό, γρίπη, βήχα κλπ). Πάντα κατά τη παράδοση αναφέρεται βοηθητικό για το στομάχι (ίλιγγο, ναυτία κλπ) 



Δυόσμος (είδος μέντας)

Δυόσμος


Είδος Μέντας

Αρωματικό και φαρμακευτικό μονοετές ποώδες φυτό με χαρακτηριστική οσμή.
Ανθίζει την Άνοιξη με λουλούδια χρώματος μώβ - μπλέ. Αγγλικό όνομα: Mint, Spearmint, Peppermint


Φροντίδα
Επιζητεί υγρά - γόνιμα εδάφη, αλλά αναπτύσσεται καλά και σε σκιερά σημεία φύτευσης.
Καλλιεργείται πολύ εύκολα.


Κλάδεμα 
Το Χειμώνα, πρέπει να κλαδεύεται χαμηλά ώστε να αναβλαστάνει ευκολότερα την επόμενη άνοιξη.

Σπορά

Να σπείρετε νωρίς την Άνοιξη (=μετά τα τελευταία κρύα) χρησιμοποιήστε πολλούς από αυτούς καθότι οι περισσότεροι είναι στείροι.
  • Απλώστε τους σπόρους επάνω στο χώμα και ποτίστε άμεσα 
  • Μη σκεπάσετε τους σπόρους με χώμα. 
  • Βάλτε τη γλάστρα σε σημείο που θα την βλέπει ο ήλιος. 
  • Θα βοηθήσετε τους σπόρους να βλαστήσουν, αν καλύψετε τη γλάστρα με ένα διαφανές πλαστικό, (=μεμβράνη περιτυλίγματος). Έτσι θα δημιουργήσετε ένα πρόχειρο θερμοκήπιο. 
  • Οι σπόροι θα βλαστήσουν σε περίπου 12 ημέρες. 
  • Φυσιολογικά χρειάζεται ήλιο για να αναπτυχθεί, αλλά αντέχει και σε μέρος που το βλέπει λίγες ώρες την ημέρα ο ήλιος. 
Μπορείτε να μεταφυτέψετε ριζώματα δυόσμου από ένα αναπτυγμένο φυτό σε καινούρια γλάστρα και θα τον δείτε να απλώνεται αμέσως. 
Μπορεί να ξαναγεννηθεί και από τα «απομεινάρια» του αν τα ποτίσετε.